ΤΙ ΕΙΝΑΙ Η ΔΙΑΡΡΟΙΑ;

Διάρροια σημαίνει ότι οι κενώσεις γίνονται πιο συχνές, πιο υδαρείς ή πιο χαλαρές από το συνηθισμένο. Δεν έχει σημασία μόνο ο αριθμός των κενώσεων. Έχει σημασία και η αλλαγή σε σχέση με τον ίδιο τον άνθρωπο: αν άλλαξε ξαφνικά ο ρυθμός του εντέρου, αν τα κόπρανα έγιναν νερουλά, αν υπάρχει επείγουσα ανάγκη ή αν συνυπάρχουν πόνος, αίμα, πυρετός ή αδυναμία.

Σε πολλές περιπτώσεις η διάρροια είναι οξεία και περνάει. Άλλες φορές, όμως, είναι προειδοποιητικό σύμπτωμα που χρειάζεται να ελεγχθεί. Για αυτό δεν πρέπει να μπαίνουν όλα κάτω από την ίδια ταμπέλα, όπως «με πείραξε κάτι» ή «είναι μια ίωση».

ΠΟΙΕΣ ΕΙΝΑΙ ΟΙ ΣΥΧΝΟΤΕΡΕΣ ΑΙΤΙΕΣ;

Η διάρροια μπορεί να οφείλεται σε πολλούς διαφορετικούς λόγους. Συχνά εμφανίζεται σε γαστρεντερίτιδα, μετά από κατανάλωση τροφής που δεν ήταν καλά συντηρημένη, μετά από ιογενή λοίμωξη, από φάρμακα, από αντιβιοτικά, από δυσανεξίες ή από φλεγμονώδεις παθήσεις του εντέρου.

Το ιστορικό έχει μεγάλη σημασία. Άλλο είναι η διάρροια που ξεκίνησε απότομα μαζί με εμετό μετά από οικογενειακό επεισόδιο γαστρεντερίτιδας και άλλο η διάρροια που επιμένει εβδομάδες, ξυπνά τον ασθενή τη νύχτα ή συνοδεύεται από αίμα και απώλεια βάρους.

ΟΞΕΙΑ ΚΑΙ ΧΡΟΝΙΑ ΔΙΑΡΡΟΙΑ

Η οξεία διάρροια ξεκινά απότομα και συνήθως κρατά λίγες ημέρες. Συχνά σχετίζεται με γαστρεντερίτιδα ή τροφική αιτία. Η χρόνια ή επίμονη διάρροια είναι διαφορετικό θέμα. Όταν τα συμπτώματα κρατούν, υποτροπιάζουν ή αλλάζουν τον τρόπο ζωής του ασθενούς, χρειάζεται πιο οργανωμένη διερεύνηση.

Η επιμονή των συμπτωμάτων, οι νυχτερινές κενώσεις, το αίμα, η βλέννα, η απώλεια βάρους ή ο πόνος που δεν μοιάζει με απλή κράμπα δεν πρέπει να αγνοούνται.

ΑΦΥΔΑΤΩΣΗ: ΤΟ ΠΡΩΤΟ ΠΟΥ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΠΡΟΣΕΞΕΙ ΚΑΝΕΙΣ

Το πιο άμεσο πρόβλημα στη διάρροια είναι η απώλεια υγρών και ηλεκτρολυτών. Ο ασθενής μπορεί να νιώσει δίψα, ξηροστομία, ζάλη, αδυναμία ή να δει ότι ουρεί πολύ λιγότερο. Τα ούρα μπορεί να γίνουν πιο σκούρα.

Η αφυδάτωση αφορά περισσότερο τα παιδιά, τους ηλικιωμένους, τους ασθενείς με χρόνια νοσήματα και όσους έχουν μαζί εμετούς και δεν μπορούν να πιουν υγρά. Σε αυτές τις περιπτώσεις η αναμονή μπορεί να γίνει επικίνδυνη.

ΔΙΑΡΡΟΙΑ ΜΕ ΑΙΜΑ

Το αίμα στη διάρροια δεν πρέπει να θεωρείται μικρή λεπτομέρεια. Μπορεί να προέρχεται από έντονο ερεθισμό της περιοχής του πρωκτού, από ραγάδα ή αιμορροΐδες, αλλά μπορεί επίσης να σχετίζεται με φλεγμονή του εντέρου, λοίμωξη ή άλλη αιτία που χρειάζεται διερεύνηση.

Αν υπάρχει αίμα, ειδικά μαζί με πυρετό, έντονο πόνο, βλέννα, μαύρα κόπρανα ή επιδείνωση της γενικής κατάστασης, δεν αρκεί η απλή υπόθεση ότι «είναι από το σκούπισμα». Το θέμα πρέπει να αξιολογηθεί.

Για πιο αναλυτική προσέγγιση στο ίδιο σύμπτωμα, υπάρχει και ξεχωριστό άρθρο για το αίμα στα κόπρανα.

ΔΙΑΡΡΟΙΑ ΚΑΙ ΠΟΝΟΣ ΣΤΗΝ ΚΟΙΛΙΑ

Η διάρροια συχνά συνοδεύεται από κράμπες ή πόνο στην κοιλιά. Όταν ο πόνος είναι διάχυτος, έρχεται σε κύματα και βελτιώνεται μετά την κένωση, μπορεί να ταιριάζει με απλή εντερική διαταραχή. Όταν όμως είναι έντονος, εντοπισμένος, επιμένει ή συνοδεύεται από πυρετό και κακή γενική εικόνα, χρειάζεται μεγαλύτερη προσοχή.

Ο πόνος χαμηλά στην κοιλιά μπορεί να έχει πολλές αιτίες και δεν πρέπει πάντα να αποδίδεται στο έντερο. Για αυτό, όταν επιμένει ή αλλάζει χαρακτήρα, χρειάζεται ιατρικός έλεγχος.

Για το θέμα αυτό θα υπάρχει και ξεχωριστό άρθρο για τον πόνο χαμηλά στην κοιλιά.

ΕΡΕΘΙΣΜΟΣ ΣΤΟΝ ΠΡΩΚΤΟ ΑΠΟ ΤΗ ΔΙΑΡΡΟΙΑ

Οι συχνές υδαρείς κενώσεις μπορούν να ερεθίσουν έντονα την περιοχή του πρωκτού. Ο ασθενής μπορεί να νιώθει κάψιμο, τσούξιμο, φαγούρα, πόνο ή να παρατηρήσει μικρή αιμορραγία από τον τοπικό ερεθισμό.

Σε άτομα που έχουν ήδη ραγάδα, αιμορροΐδες ή ευαισθησία στην περιοχή, ένα επεισόδιο διάρροιας μπορεί να τα επιδεινώσει. Αυτό είναι συχνό. Δεν σημαίνει όμως ότι πρέπει να θεωρηθεί δεδομένη η διάγνωση χωρίς εξέταση, ειδικά όταν ο πόνος ή το αίμα επιμένουν.

Σχετικά θέματα είναι η ραγάδα πρωκτού, οι αιμορροΐδες και η φαγούρα στον πρωκτό.

ΤΙ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΚΑΝΕΙ Ο ΑΣΘΕΝΗΣ;

Στις ήπιες περιπτώσεις, το βασικό είναι η ενυδάτωση. Μικρές και συχνές γουλιές νερού ή διαλύματος ενυδάτωσης μπορούν να βοηθήσουν, ειδικά όταν υπάρχουν πολλές κενώσεις. Αν υπάρχει εμετός, ο ασθενής δεν πρέπει να πιέζεται να πιει μεγάλη ποσότητα με τη μία.

Η τροφή επανέρχεται σταδιακά, ανάλογα με την ανοχή. Απλές τροφές, μικρές ποσότητες και αποφυγή βαριών γευμάτων είναι συνήθως πιο ασφαλής προσέγγιση στην αρχή.

• μικρές και συχνές ποσότητες υγρών,
• διάλυμα ενυδάτωσης όταν υπάρχει έντονη απώλεια υγρών,
• σταδιακή επιστροφή σε απλή τροφή,
• αποφυγή αλκοόλ, βαριών και πολύ λιπαρών γευμάτων,
• ήπια τοπική φροντίδα αν υπάρχει ερεθισμός στον πρωκτό.

ΠΟΤΕ ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ ΓΙΑΤΡΟΣ;

Ιατρική εκτίμηση χρειάζεται όταν η διάρροια δεν μοιάζει με απλό, παροδικό επεισόδιο ή όταν υπάρχουν σημεία που δείχνουν αφυδάτωση, φλεγμονή, αιμορραγία ή άλλη σοβαρότερη αιτία.

• αίμα ή μαύρα κόπρανα,
• υψηλός ή επίμονος πυρετός,
• έντονος πόνος στην κοιλιά ή στον πρωκτό,
• σημεία αφυδάτωσης,
• συνεχείς εμετοί και αδυναμία λήψης υγρών,
• διάρροια που δεν βελτιώνεται,
• διάρροια μετά από αντιβιοτικά,
• απώλεια βάρους, νυχτερινές κενώσεις ή παρατεταμένη αλλαγή της κένωσης.

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ

Η διάρροια είναι συχνό σύμπτωμα και πολλές φορές περνάει χωρίς ιδιαίτερη παρέμβαση. Όμως δεν πρέπει να υποτιμάται όταν συνοδεύεται από αίμα, αφυδάτωση, πυρετό, έντονο πόνο ή όταν επιμένει.

Η σωστή προσέγγιση είναι απλή: παρακολούθηση της γενικής κατάστασης, επαρκής ενυδάτωση και ιατρική εκτίμηση όταν υπάρχουν σημεία κινδύνου. Αν η διάρροια προκαλέσει ή αφήσει συμπτώματα στην περιοχή του πρωκτού, όπως κάψιμο, αίμα ή πόνο, η περιοχή χρειάζεται εξέταση και όχι υποθέσεις.

ΣΥΧΝΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΡΡΟΙΑ